Wachten in het groen

Samen met lief zit ik te wachten. Een paspoortscan leverde een barcode waarmee ik me via een ander scanner kon aanmelden. Om ons heen is het groen. Gifgroen. De betonnen kolommen, de vloerbedekking en de bankjes. Op de grote wand staan grote koeien in het groen. Het behang heeft verticale strepen waardoor het lijkt alsof we achter tralies zitten.
Van de ene naar de andere scan zijn we een piano gepasseerd en hebben we zicht gehad op de binnentuin met een mooi aangelegd paadje. Hoewel de zon schijnt zagen we geen bankjes om te genieten van de kunst op een berg keien. Op aanwijzing van de digitale bordjes hebben we in plaats van de lift de trap genomen. Bij het juiste nummer hebben we een plekje gezocht tussen de anderen op de gifgroene bank. Het is onnatuurlijk stil. We horen slechts het zachte ruizen van de luchtventilatie. De prominent aanwezige televisie geeft ons woordeloze boodschappen. Naast het scanapparaat staan, achter glas, twee vrouwen tegen een bureau geleund met in hun hand een dampend kopje.
Ongetwijfeld is er over nagedacht. Zijn er werk-, focus- en/of stuurgroepen mee bezig geweest. Zijn er smart doelen geformuleerd, stippen op de horizon benoemd, veranderplannen gemaakt, white-papers bestudeerd, beleidsstukken geschreven en is er geld voor vrijgemaakt. Want dat er iets moet gebeuren staat wel vast. Zoals het gaat, gaat het niet goed, dus zullen we moeten meegaan met de sociaalmaatschappelijke veranderingen die een andere prioritering vragen. Dus is het onze maatschappelijke verantwoording om ook de zorg te verduurzamen waarbij expliciet ruimte wordt gemaakt voor innovatieve digitale technische hulpmiddelen.
Wachtend in het groen, weet ik eerlijk gezegd niet of meer technologie een oplossing is voor het zogenaamde zorginfarct. Meer technologie gaat immers voorbij aan waar wij als menselijke soort goed in zijn. Namelijk in verbinding met elkaar creatieve oplossingen vinden voor de uitdagingen waarmee we worden geconfronteerd. Zo hebben onze voorouders natuurrampen, klimaatveranderingen, wilde dieren en vijandelijke aanvallen overleefd. Zo dragen de levenden van vandaag de informatie van hun voorouders in zich mee.
Zelfs een van de kleinste celorganellen, de mitochondriën, zijn ontstaan door verbinding aan te gaan. Volgens de endosymbiose theorie namelijk, werden zo’n twee miljard jaar geleden zuurstofminnende, vrij levende bacteriën (waarschijnlijk α-proteobacteriën) opgenomen door een eukaryote cel. In deze symbiotische relatie produceerde de bacterie energie in ruil voor bescherming. Uiteindelijk leidde dit tot hun transformatie in mitochondriën die zich, binnen de veiligheid van een cel, zelfstandig kunnen delen. Hoewel mitochondriën vroeger met name gezien werden als onze energieproducenten, spelen ze daarnaast een belangrijke rol in de immuun- en stressrespons. Ze blijken gevoelig voor chronische stress, trauma en de afwezigheid van sociale verbinding. Hun functioneren is te verbeteren door interventies als matige fysieke activiteit, mindfulness en sociale ondersteuning.[1]
Naar mijn idee zou het toepassen van deze kennis het welzijn niet alleen van patiënten en hun zorgverleners verbeteren maar van alles en iedereen. Door ons menselijk potentieel te benutten en met compassie te verbinden zouden we onze maatschappelijke verantwoording nemen en bijdragen aan het verduurzamen van onze leefwereld.
Dan schalt er plotseling ‘mevrouw Bongers’ door de ruimte. Nu is het mijn beurt. Zal mijn hartritme rustig genoeg zijn om nieuwe pillen te voorkomen? Terwijl ik meeloop om een hartfilmpje te laten maken, moet lief achterblijven in de wachtruimte van de hartspecialist.
Bronvermelding:
- Fagundes, C. P., Wu-Chung, E. L., & Heijnen, C. J. (2025). Psychological Science at the Cellular Level: Mitochondria’s Role in Health and Behavior. Current Directions in Psychological Science.

Karlien Bongers
is chirurg (niet-praktiserend) en specialist Integrative Medicine. Ze heeft een eigen coachings- en adviespraktijk en is hoofddocent van de tweejarige STIBIG post-hbo-opleiding tot Integrative Medicine zorgverlener.
