Complementaire geneeswijzen kunnen klachten bij kanker verminderen

Onlangs is een grootschalige systematische review gepubliceerd met een overzicht van studies die de effecten van complementaire therapieën bij patiënten met kanker evalueren. De resultaten laten zien dat verschillende complementaire therapieën klachten bij kanker kunnen verminderen. Zoals acupunctuur om pijn te verlichten, muziekinterventies om angst te verminderen en yoga om kankergerelateerde vermoeidheid te verminderen. De bijwerkingen van deze aanvullende therapieën zijn over het algemeen mild.
Therapievormen die werden opgenomen in de review zijn: de toepassing van algemene fytotherapie (dus geen onderzoeken naar de effectiviteit van individuele kruiden), acupunctuur, moxa, yoga, muziektherapie, manuele therapie, kunstzinnige therapie, acupressuur, mindfulness-based stress reduction, relaxatietherapie, tai chi en qigong.

Hoewel deze publicatie belangrijk is, is het goed te realiseren dat de studie geen compleet overzicht geeft van alle complementaire therapievormen. Een groot aantal complementaire therapievormen werd niet opgenomen in de review. Soms vanwege het ontbreken van onderzoek – en dus ook systematische reviews – naar een specifieke therapievorm, maar ook vanwege het gebruik van algemene zoektermen in plaats van specifieke zoektermen in de zoekopdracht. Zo werd er bijvoorbeeld gezocht op ‘integratieve geneeswijzen’, maar niet ook apart op ‘massage’ of ‘homeopathie’. Therapievormen die daardoor niet geëvalueerd werden in de systematische review zijn bijvoorbeeld: hypnose, lichaamsgerichte psychotherapie, natuurgeneeswijzen, energetische geneeswijzen (zoals bijvoorbeeld reiki), hydrotherapie, (klassieke) homeopathie, ayurveda, shiatsu, massagetherapie, aromatherapie, voedingstherapie (bijvoorbeeld vasten, natuurvoeding of specifieke suppletie) en leefstijlgeneeskunde.

Deze Nederlandse publicatie is onderdeel van het grotere onderzoeksprogramma COMMON, waarin kennis wordt vergaard om tot een open communicatie tussen patiënten en artsen over complementaire geneeswijzen te komen. De hele Engelstalige publicatie is hier te lezen.

Bronvermelding:
Mentink, M., Verbeek, D., Noordman, J., Timmer-Bonte,A., von Rosenstiel I., & Dulmen, A.M. (2023). The Effects of Complementary Therapies on Patient-Reported Outcomes: An Overview of Recent Systematic Reviews in Oncology. Cancers: 15 (18), 4513.